കുട്ടികളുടെ സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ട്; കർശന നടപടിയുമായി സുപ്രീംകോടതി

ന്യൂഡൽഹി: കുട്ടികളുടെ സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോഗത്തിൽ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ ശക്തമാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത ചൂണ്ടിക്കാട്ടി സുപ്രീംകോടതി. കേന്ദ്ര സർക്കാർ കൃത്യമായ നടപടി സ്വീകരിച്ചില്ലെങ്കിൽ ഇൻഫർമേഷൻ ടെക്നോളജി ആക്ട് പ്രകാരം നിർദേശങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിക്കേണ്ടിവരുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

കുട്ടികളുടെ സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോഗത്തിൽ സുരക്ഷ വേണം

ജസ്റ്റ് റൈറ്റ്സ് ഫോർ ചിൽഡ്രൻ അലയൻസ് നൽകിയ പൊതുതാൽപ്പര്യ ഹർജി പരിഗണിക്കവെയാണ് സുപ്രീംകോടതി നിലപാട് വ്യക്തമാക്കിയത്. ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസുമാരായ ജോയ്മാല്യ ബാഗ്‌ചി, വി. മോഹന എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് ഹർജി പരിഗണിച്ചത്.

കുട്ടികളുടെ സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ആവശ്യമായ സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തണമെന്നാണ് ഹർജിയിലെ ആവശ്യം. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർക്ക് ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ സ്വതന്ത്രമായി അക്കൗണ്ട് തുടങ്ങുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആശങ്കകളും ഹർജിക്കാർ ഉന്നയിച്ചു.

മാതാപിതാക്കളുടെ സമ്മതം പരിഗണിക്കണമെന്ന് കേന്ദ്രം

വിഷയം ഡിജിറ്റൽ പേഴ്‌സണൽ ഡാറ്റ പ്രൊട്ടക്ഷൻ (ഡിപിഡിപി) നിയമത്തിന്റെ പരിധിയിൽ വരുമോയെന്ന് പരിശോധിക്കുമെന്ന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിനുവേണ്ടി ഹാജരായ സോളിസിറ്റർ ജനറൽ തുഷാർ മേത്ത കോടതിയെ അറിയിച്ചു.

അതേസമയം, ഡിപിഡിപി നിയമത്തിന്റെ പൂർണ പ്രാബല്യത്തിനായി കാത്തിരിക്കേണ്ടതില്ലെന്ന് ഹർജിക്കാർ വാദിച്ചു. നിലവിലെ നിയമപ്രകാരം പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർ ഉണ്ടാക്കുന്ന കരാറുകളുടെ നിയമസാധുത സംബന്ധിച്ച വിഷയവും മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ എച്ച്.എസ്. ഫൂൽക്ക ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

മാതാപിതാക്കളുടെ സമ്മതം നിർബന്ധമാക്കുന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ മറ്റ് നിയമങ്ങളിലൂടെ നടപ്പാക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് തുഷാർ മേത്ത വ്യക്തമാക്കി. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവർ സോഷ്യൽ മീഡിയ കമ്പനികളുമായി ഉണ്ടാക്കുന്ന കരാറുകൾ നിയമപരമായി നിലനിൽക്കാത്തതാണെന്നും അദ്ദേഹം കോടതിയിൽ പറഞ്ഞു.

18 വയസ്സിന് താഴെയുള്ളവരുടെ അക്കൗണ്ട് സംബന്ധിച്ച് ആശങ്ക

12 മുതൽ 15 വയസ്സുവരെയുള്ള കുട്ടികൾക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ട് തുടങ്ങാൻ ചില പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ അവസരം നൽകുന്നതിനെ ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മാല്യ ബാഗ്‌ചി ചോദ്യം ചെയ്തു. ഇന്ത്യൻ നിയമങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന രീതിയിൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ പ്രവർത്തിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

സോഷ്യൽ മീഡിയ ഇന്റർമീഡിയറി റൂൾസിന്റെ പരിധിയിൽ ആവശ്യമായ നിർദേശങ്ങൾ കേന്ദ്ര സർക്കാർ പരിഗണിക്കണമെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു. കൂടാതെ, രാജ്യത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ ഇന്ത്യൻ നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ഇതിന് മറുപടിയായി വിഷയത്തിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാർ നടപടി സ്വീകരിക്കാൻ തയ്യാറാണെന്ന് സോളിസിറ്റർ ജനറൽ കോടതിയെ അറിയിച്ചു.

ഐടി ആക്ടിലെ സെക്ഷൻ 79 ചർച്ചയായി

സോഷ്യൽ മീഡിയ ഇന്റർമീഡിയറികൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ‘സേഫ് ഹാർബർ’ സംരക്ഷണം സംബന്ധിച്ച ഐടി ആക്ടിലെ സെക്ഷൻ 79-ലേക്കും ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് ശ്രദ്ധ ക്ഷണിച്ചു.

കേന്ദ്ര സർക്കാർ വിഷയം ഫലപ്രദമായി പരിഹരിച്ചില്ലെങ്കിൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളുടെ പ്രവർത്തനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കോടതി നിർദേശങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിക്കേണ്ട സാഹചര്യമുണ്ടാകുമെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.

ഇതിനിടെ, കുട്ടികളുടെ ഓൺലൈൻ സുരക്ഷയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സോഷ്യൽ മീഡിയ ഇന്റർമീഡിയറികളുടെ നിയമപരമായ ബാധ്യതകൾ സംബന്ധിച്ച വിഷയങ്ങൾ സുപ്രീംകോടതി നേരത്തെയും പരിഗണിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2026 ഓഗസ്റ്റിലെ മറ്റൊരു ഉത്തരവിൽ, കുട്ടികളെ ലൈംഗികമായി ചൂഷണം ചെയ്യുന്ന ഉള്ളടക്കവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇന്റർമീഡിയറികൾ പാലിക്കേണ്ട റിപ്പോർട്ടിങ് ബാധ്യതകൾ കോടതി വിശദീകരിച്ചിരുന്നു.

കുട്ടികളുടെ സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മാതാപിതാക്കളുടെ സമ്മതം ഉൾപ്പെടെയുള്ള സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ നിയമപരമായി എങ്ങനെ നടപ്പാക്കാമെന്നതിലാണ് ഇനി കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ പരിശോധന.

English summary:The Supreme Court has expressed concern over the safety of minors using social media and asked the Centre to examine statutory safeguards. The bench indicated that if the government does not take effective steps, the Court may issue directions under the Information Technology Act. Solicitor General Tushar Mehta said the government would examine whether the issue falls within the Digital Personal Data Protection framework and agreed that parental consent-based safeguards could be considered under existing laws. The petition was filed by the Just Rights for Children Alliance seeking stronger protections for minors on digital platforms.