വഴിയരികിലെ കണ്ണാടിയിലും കാറിന്റെ ഗ്ലാസിലും സ്വന്തം മുഖം നോക്കാറുണ്ടോ
കടകളുടെ ഗ്ലാസുകളിലോ റോഡരികിൽ നിർത്തിയിട്ടിരിക്കുന്ന കാറുകളുടെ കണ്ണാടികളിലോ സ്വന്തം പ്രതിബിംബം കണ്ടാൽ അറിയാതെ മുടി ഒതുക്കുകയും വസ്ത്രം നേരെയാക്കുകയും മുഖം പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരാണ് പലരും. ചിലർ ഇത് വെറുമൊരു സാധാരണ ശീലമായി കാണുമ്പോൾ മറ്റുചിലർക്ക് തങ്ങളുടെ രൂപം എങ്ങനെയുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്താനുള്ള അവസരമാണത്. എന്നാൽ ഈ ചെറിയ പ്രവൃത്തിക്ക് പിന്നിൽ ചില മനഃശാസ്ത്രപരമായ കാരണങ്ങളുണ്ടെന്നാണ് വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്.
മറ്റുള്ളവർ എങ്ങനെ വിലയിരുത്തുന്നു എന്ന ചിന്ത
മനഃശാസ്ത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ മറ്റുള്ളവർ തങ്ങളെ എങ്ങനെ കാണുന്നുവെന്നും വിലയിരുത്തുന്നുവെന്നും കൂടുതൽ ചിന്തിക്കുന്നവരിൽ ഇത്തരം ശീലം കാണപ്പെടാം. സ്വന്തം രൂപം, ചിന്തകൾ, പെരുമാറ്റം എന്നിവയിലേക്ക് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ‘സെൽഫ്-ഫോക്കസ്ഡ് അറ്റൻഷൻ’ എന്ന മാനസികാവസ്ഥയുമായി ഇതിന് ബന്ധമുണ്ടെന്നാണ് വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തൽ.
പ്രതിബിംബം കാണുമ്പോൾ ചിലർ വെറുതെ മുഖം നോക്കുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. പകരം മുടി ശരിയായിട്ടുണ്ടോ, വസ്ത്രം ഭംഗിയിലാണോ, മുഖത്ത് എന്തെങ്കിലും മാറ്റമുണ്ടോ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുകയാണ്. പൊതുസ്ഥലങ്ങളിൽ മറ്റുള്ളവരുടെ മുന്നിൽ മികച്ച രീതിയിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടണമെന്ന ആഗ്രഹവും ഇതിന് പിന്നിലുണ്ടാകാം.
കണ്ണാടിയിലെ പരിശോധനയും സൗന്ദര്യത്തിലുള്ള സംതൃപ്തിയും
2024ൽ സിംഗപ്പൂരിലെ 63 സർവകലാശാലാ വിദ്യാർഥികളെ പങ്കെടുപ്പിച്ച് നടത്തിയ ഒരു പഠനം കണ്ണാടിയിൽ സ്വന്തം രൂപം സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിക്കുന്നതും ശരീരസൗന്ദര്യത്തിലുള്ള സംതൃപ്തിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പരിശോധിച്ചിരുന്നു. സ്വന്തം രൂപത്തെക്കുറിച്ച് അമിതമായി ശ്രദ്ധിക്കുന്നവരിൽ സൗന്ദര്യത്തിലുള്ള തൃപ്തി കുറയുന്നതായി പഠനത്തിൽ കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. ശരീരപ്രകൃതിയെക്കുറിച്ച് നേരത്തേ തന്നെ ആശങ്കകളുള്ളവരിൽ ഈ പ്രവണത കൂടുതൽ പ്രകടമായിരുന്നുവെന്നും പഠനം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
അതായത്, കണ്ണാടിയിൽ നോക്കുന്നത് എല്ലായ്പ്പോഴും സ്വന്തം രൂപത്തിൽ സംതൃപ്തിയുള്ളതിന്റെ സൂചനയല്ല. ചിലപ്പോൾ സ്വന്തം ശരീരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകളും അപാകതകൾ കണ്ടെത്താനുള്ള പ്രവണതയുമാകാം ഒരാളെ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രതിബിംബം പരിശോധിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത്.
അഞ്ച് മിനിറ്റ് കണ്ണാടിയിൽ നോക്കിയപ്പോഴും കണ്ടെത്തിയത്
2019ൽ ‘ബോഡി ഇമേജ്’ എന്ന ജേണലിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മറ്റൊരു പഠനവും കണ്ണാടിയിൽ സ്വന്തം ശരീരം നിരീക്ഷിക്കുന്നതിന്റെ മാനസിക സ്വാധീനത്തെക്കുറിച്ച് വിശദീകരിക്കുന്നുണ്ട്. പഠനത്തിൽ പങ്കെടുത്തവരോട് അഞ്ച് മിനിറ്റ് നേരം കണ്ണാടിയിൽ നോക്കാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു. സ്വന്തം ശരീരത്തിൽ ഇഷ്ടമില്ലാത്ത ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചവർക്ക് ആത്മവിശ്വാസം കുറയുന്ന അനുഭവമുണ്ടായതായി പഠനം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
സ്വന്തം രൂപത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അമിതമായ നിരീക്ഷണം ചിലരിൽ അസംതൃപ്തിയും ആശങ്കയും വർധിപ്പിക്കാമെന്നാണ് ഇത്തരം പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഈ കണ്ടെത്തലുകൾ എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ ബാധകമാണെന്ന് കരുതാനാവില്ല.
എപ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കണം?
പൊതുസ്ഥലങ്ങളിൽ സ്വന്തം പ്രതിബിംബം കാണുമ്പോൾ ഇടയ്ക്കൊന്ന് നോക്കുന്നതും മുടിയോ വസ്ത്രമോ ശരിയാക്കുന്നതും തികച്ചും സാധാരണമായ പെരുമാറ്റമാണ്. അതുകൊണ്ടുമാത്രം ഒരാൾക്ക് ആത്മവിശ്വാസക്കുറവുണ്ടെന്നോ മാനസിക പ്രശ്നമുണ്ടെന്നോ വിലയിരുത്താനാവില്ല. സ്വന്തം രൂപം ഭംഗിയായി നിലനിർത്താനുള്ള സ്വാഭാവികമായ ആഗ്രഹത്തിന്റെ ഭാഗമായും ഇത് സംഭവിക്കാം.
എന്നാൽ കണ്ണാടിയിലോ പ്രതിബിംബങ്ങളിലോ വീണ്ടും വീണ്ടും നോക്കാനുള്ള നിർബന്ധിതമായ തോന്നൽ ഉണ്ടാകുകയും സ്വന്തം രൂപത്തെക്കുറിച്ച് കടുത്ത നിരാശയോ വിഷമമോ അനുഭവപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അതിനെ അവഗണിക്കരുത്. ഈ ശീലം ദൈനംദിന ജീവിതത്തെയും സാമൂഹിക ഇടപെടലുകളെയും ബാധിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ വിദഗ്ധരുടെ സഹായം തേടുന്നത് നല്ലതാണ്.
ചുരുക്കത്തിൽ, വഴിയരികിലെ ഗ്ലാസിൽ സ്വന്തം മുഖം നോക്കുന്നത് ഒരു ചെറിയ ശീലമായിരിക്കാം. എന്നാൽ അതിന്റെ ആവർത്തനവും അതിലൂടെ ഉണ്ടാകുന്ന മാനസികാവസ്ഥയും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്.
