ഹോർമുസ് തുറക്കാൻ നിബന്ധനകളുമായി ടെഹ്റാൻ
വാഷിങ്ടൻ/ടെഹ്റാൻ: ഇറാനെതിരായ നിലപാട് കടുപ്പിച്ച് യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപ്. ഇറാൻ നിലവിലെ നിലപാടിൽ മാറ്റം വരുത്തിയില്ലെങ്കിൽ വലിയ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാകുമെന്ന സൂചന നൽകിയാണ് ട്രംപിന്റെ പുതിയ പ്രതികരണം. ഫോക്സ് ന്യൂസിന് നൽകിയ പ്രതികരണത്തിൽ, ഇറാൻ വിഷയത്തിൽ താൻ ഇപ്പോൾ തീരുമാനമെടുക്കുന്ന ഘട്ടത്തിലാണെന്നും സമീപഭാവിയിൽ “വലിയ കാര്യങ്ങൾ” സംഭവിക്കുമെന്നും ട്രംപ് പറഞ്ഞു.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതിനായി ഇറാൻ യുഎസിന് മധ്യസ്ഥർ വഴി നിബന്ധനകൾ കൈമാറിയെന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾക്കിടെയാണ് ട്രംപിന്റെ പ്രതികരണം. സംഘർഷം തുടരുന്നതിനിടെ നയതന്ത്ര ചർച്ചയ്ക്കുള്ള സാധ്യത പൂർണമായി തള്ളാതിരിക്കുമ്പോഴും ഇറാനെതിരായ സൈനിക, സാമ്പത്തിക നടപടികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിവിധ സാധ്യതകൾ പരിഗണനയിലുണ്ടെന്നാണ് ട്രംപിന്റെ വാക്കുകളിൽനിന്ന് വ്യക്തമാകുന്നത്.
മൂന്ന് സാധ്യതകൾ പരിഗണനയിൽ
ഇറാനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് തന്റെ മുന്നിലുള്ള വിവിധ സാധ്യതകളെക്കുറിച്ചും ട്രംപ് സൂചന നൽകി. ഇറാനെതിരെ കടുത്ത സൈനിക നടപടി സ്വീകരിക്കുക, രാജ്യത്തിന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ കൂടുതൽ സമ്മർദത്തിലാക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ നയതന്ത്രപരമായ ധാരണയിലെത്താൻ ശ്രമിക്കുക എന്നിവയാണ് പ്രധാന വഴികളായി അദ്ദേഹം പരാമർശിച്ചത്.
ഇറാൻ നിലവിലെ ഗതി മാറ്റേണ്ടതുണ്ടെന്നും അല്ലാത്തപക്ഷം ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ നേരിടേണ്ടിവരുമെന്നും ട്രംപ് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. അതേസമയം, അടുത്ത നീക്കം എന്തായിരിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമായി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല. അതിനാൽ തന്നെ ട്രംപിന്റെ പ്രതികരണത്തിന് പിന്നാലെ മേഖലയിൽ സംഘർഷം കൂടുതൽ രൂക്ഷമാകുമോ, അതോ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾക്ക് വഴിയൊരുങ്ങുമോ എന്നതാണ് പ്രധാന ചർച്ച.
ഹോർമുസ് തുറക്കാൻ ടെഹ്റാന്റെ നിബന്ധനകൾ
ഇതിനിടെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇറാൻ യുഎസിന് നിബന്ധനകൾ കൈമാറിയതായി ഇറാനിലെ മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കി. മധ്യസ്ഥർ വഴിയാണ് വാഷിങ്ടണിലേക്ക് നിർദേശങ്ങൾ കൈമാറിയതെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്. ഏഴ് നിബന്ധനകളാണ് മുന്നോട്ടുവച്ചതെന്ന് ഇറാൻ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അവയുടെ പൂർണ പട്ടിക ഔദ്യോഗികമായി പുറത്തുവിട്ടിട്ടില്ല.
യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കുക, മരവിപ്പിച്ച ഇറാൻ ഫണ്ടുകൾ വിട്ടുനൽകുക, യുഎസ് നാവിക ഉപരോധം അവസാനിപ്പിക്കുക തുടങ്ങിയ ആവശ്യങ്ങൾ ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവച്ചതായി വിവിധ റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കുന്നതും അമേരിക്കയുമായുള്ള തുടർ ചർച്ചകളും തമ്മിൽ ഇറാൻ നിബന്ധനാപരമായ ബന്ധം സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുകയാണ്.
സംഘർഷത്തിനിടെ നയതന്ത്ര നീക്കവും
യുഎസ്-ഇറാൻ സംഘർഷം തുടരുമ്പോഴും നയതന്ത്ര ചർച്ചയ്ക്കുള്ള സാധ്യതകൾ പൂർണമായി അടഞ്ഞിട്ടില്ല. ഇറാൻ പ്രസിഡന്റ് മസൂദ് പെസഷ്കിയാൻ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പൊതുസഭാ സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതിനായി ന്യൂയോർക്കിലേക്ക് എത്താനിരിക്കുകയാണ്. ഇറാൻ പ്രതിനിധി സംഘത്തിന് യുഎസിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാനുള്ള അനുമതി ലഭിച്ചതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. സെപ്റ്റംബർ 17ന് യുഎസ് ഭരണകൂടം ഇക്കാര്യം സ്ഥിരീകരിച്ചിരുന്നു.
പെസഷ്കിയാനും ട്രംപും ന്യൂയോർക്കിൽ ഒരേസമയം ഉണ്ടാകുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഇരുവരും തമ്മിൽ കൂടിക്കാഴ്ചയ്ക്കുള്ള സാധ്യതയും ചർച്ചയാകുന്നുണ്ട്. ഇറാൻ പ്രസിഡന്റുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്താനുള്ള സാധ്യത ട്രംപ് പൂർണമായി തള്ളിയിട്ടില്ല. നയതന്ത്രപരമായ ഒരു വഴി തുറക്കാനുള്ള സാധ്യത നിലനിൽക്കുന്നുവെന്ന സൂചനയായാണ് ഇത് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
‘നിർണായക യുദ്ധത്തിന്’ തയ്യാറെന്ന് ഇറാൻ
അതേസമയം, അമേരിക്ക തങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിച്ചില്ലെങ്കിൽ സംഘർഷം കൂടുതൽ രൂക്ഷമാകുമെന്ന മുന്നറിയിപ്പും ഇറാൻ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ചർച്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാണെങ്കിലും ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ സൈനിക ഏറ്റുമുട്ടൽ ശക്തമാക്കാൻ തയ്യാറാണെന്നാണ് ഇറാൻ വ്യക്തമാക്കിയത്. ഇറാന്റെ ഏഴ് നിബന്ധനകൾ വാഷിങ്ടണിലേക്ക് കൈമാറിയതായി സുപ്രീം നാഷനൽ സെക്യൂരിറ്റി കൗൺസിൽ സെക്രട്ടറി മൊഹ്സെൻ റെസായി വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കൽ, മരവിപ്പിച്ച ഫണ്ടുകൾ വിട്ടുനൽകൽ, യുഎസ് നാവിക ഉപരോധം അവസാനിപ്പിക്കൽ എന്നിവയാണ് ഇറാൻ പരസ്യമായി വിശദീകരിച്ച പ്രധാന ആവശ്യങ്ങളിൽ ചിലത്. എന്നാൽ ഏഴ് നിബന്ധനകളുടെയും പൂർണ രൂപം ഔദ്യോഗികമായി പുറത്തുവന്നിട്ടില്ല. അതിനാൽ മാധ്യമങ്ങളിൽ പ്രചരിക്കുന്ന മുഴുവൻ പട്ടികകളും ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക രേഖയായി കാണാനാകില്ല.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് നിർണായകം
പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷത്തിൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന് വലിയ തന്ത്രപ്രധാന്യമുണ്ട്. ആഗോള എണ്ണ-വാതക ഗതാഗതത്തിലെ നിർണായക കടൽപാതകളിലൊന്നായതിനാൽ ഇവിടെ ഗതാഗതം തടസ്സപ്പെടുന്നത് ഊർജവിപണിയിലും അന്താരാഷ്ട്ര ചരക്കുഗതാഗതത്തിലും നേരിട്ട് പ്രതിഫലിക്കാം. ഹോർമുസ് തുറക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇറാന്റെ നിബന്ധനകൾ അതുകൊണ്ടുതന്നെ അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ശ്രദ്ധ നേടിയിട്ടുണ്ട്.
യുഎസ് നാവിക ഉപരോധം അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നും ഇറാന്റെ മരവിപ്പിച്ച ആസ്തികൾ വിട്ടുനൽകണമെന്നും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആവശ്യങ്ങളാണ് ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവച്ചതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ. അതേസമയം, വാഷിങ്ടണിന്റെ നിലപാട് ഇറാൻ കടലിടുക്ക് തടസ്സമില്ലാതെ തുറക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ്. ഇരു രാജ്യങ്ങളുടെയും നിലപാടുകൾ തമ്മിലുള്ള ഈ വ്യത്യാസമാണ് ചർച്ചകൾക്ക് പ്രധാന വെല്ലുവിളി.
മുന്നിൽ ചർച്ചയോ കൂടുതൽ സംഘർഷമോ?
ട്രംപിന്റെ പുതിയ മുന്നറിയിപ്പും ഇറാന്റെ നിബന്ധനകളും ഒരേസമയം പുറത്തുവന്നതോടെ യുഎസ്-ഇറാൻ ബന്ധം നിർണായക ഘട്ടത്തിലാണ്. ഒരു വശത്ത് സൈനിക നടപടിയും സാമ്പത്തിക സമ്മർദവും സംബന്ധിച്ച യുഎസ് മുന്നറിയിപ്പ് തുടരുമ്പോൾ മറുവശത്ത് നിബന്ധനകളോടെ ചർച്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാണെന്ന നിലപാടാണ് ഇറാൻ സ്വീകരിക്കുന്നത്.
യുഎൻ പൊതുസഭാ സമ്മേളനത്തിനായി ഇറാൻ പ്രസിഡന്റ് അമേരിക്കയിലെത്തുന്നതും ട്രംപ് കൂടിക്കാഴ്ചയ്ക്കുള്ള സാധ്യത തുറന്നുവെച്ചിരിക്കുന്നതും നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾക്ക് ഇടം നൽകുന്ന ഘടകങ്ങളാണ്.
എന്നാൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പരസ്പര മുന്നറിയിപ്പുകൾ തുടരുന്നതിനാൽ അടുത്ത ദിവസങ്ങളിലെ തീരുമാനങ്ങൾ മേഖലയുടെ സുരക്ഷയിലും ഊർജവിതരണത്തിലും വലിയ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാവുന്നതാണ്. നിലവിൽ സൈനിക നടപടിയും സാമ്പത്തിക സമ്മർദവും നയതന്ത്ര ചർച്ചയും ഒരേസമയം പരിഗണനയിലുള്ള സാഹചര്യമാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്.
