സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ വായ്പാ ആശ്രയം കുറയ്ക്കാൻ ആർബിഐ; കേരളത്തിന് ഡബ്ല്യുഎംഎ പരിധിയിൽ നേരിയ വർധന

സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ വായ്പാ ആശ്രയം കുറയ്ക്കാൻ ആർബിഐ

തിരുവനന്തപുരം ∙ ട്രഷറിയിൽ പണലഭ്യത കുറയുന്ന ഘട്ടങ്ങളിൽ സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ റിസർവ് ബാങ്കിന്റെ ഓവർ ഡ്രാഫ്റ്റ് (ഒ.ഡി.) സംവിധാനത്തെ അമിതമായി ആശ്രയിക്കുന്നത് നിയന്ത്രിക്കാൻ പുതിയ നിർദേശങ്ങളുമായി ആർബിഐ ഉപദേശക സമിതി. നിലവിൽ തുടർച്ചയായി 14 ദിവസം വരെ ഓവർ ഡ്രാഫ്റ്റിൽ തുടരാൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് കഴിയുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഇത് 10 ദിവസമായി ചുരുക്കണമെന്നാണ് സമിതിയുടെ പ്രധാന ശുപാർശ. ഒരു സാമ്പത്തിക വർഷത്തിലെ ഓരോ പാദത്തിലും ആകെ 36 ദിവസം വരെ ഒ.ഡി. ഉപയോഗിക്കാമെന്ന നിലവിലെ പരിധി 30 ദിവസമാക്കാനും നിർദേശമുണ്ട്.

കർണാടക മുൻ അഡീഷനൽ ചീഫ് സെക്രട്ടറി എസ്.എൻ. പ്രസാദ് അധ്യക്ഷനായ സമിതിയാണ് ആർബിഐയ്ക്ക് ശുപാർശകൾ സമർപ്പിച്ചത്. കേരള ധനവകുപ്പ് അഡീഷനൽ ചീഫ് സെക്രട്ടറി കെ.ആർ. ജ്യോതിലാലും സമിതിയിൽ അംഗമാണ്. സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതി കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമായി കൈകാര്യം ചെയ്യുകയും താൽക്കാലിക പണലഭ്യതയ്ക്കുള്ള കേന്ദ്രബാങ്കിന്റെ വായ്പാ സംവിധാനങ്ങളെ സ്ഥിരമായി ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രവണത കുറയ്ക്കുകയുമാണ് നിർദേശങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യം.

കേരളത്തിന് തിരിച്ചടിയാകുമോ

റിസർവ് ബാങ്കിന്റെ വേയ്‌സ് ആൻഡ് മീൻസ് വായ്പയും ഓവർ ഡ്രാഫ്റ്റ് സൗകര്യവും താരതമ്യേന കൂടുതലായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നാണ് കേരളം. അതിനാൽ ഒ.ഡി. ഉപയോഗിക്കുന്ന ദിവസങ്ങളുടെ പരിധി കുറയ്ക്കാനുള്ള നിർദേശം സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക മാനേജ്മെന്റിൽ നേരിട്ട് സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ട്രഷറിയിൽ ആവശ്യത്തിന് പണമില്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ സർക്കാർ ചെലവുകൾ തടസ്സപ്പെടാതിരിക്കാനാണ് ആർബിഐയുടെ താൽക്കാലിക വായ്പാ സംവിധാനങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. എന്നാൽ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി നേരിടുന്നതിനുള്ള ദീർഘകാല നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാതെ ഇത്തരം സംവിധാനങ്ങളെ സ്ഥിരമായി ആശ്രയിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണമെന്നാണ് ഉപദേശക സമിതിയുടെ നിലപാട്. ഒ.ഡി.യ്ക്ക് പലിശനിരക്ക് കൂടുതലായതിനാൽ തുടർച്ചയായ ഉപയോഗം സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ബാധ്യതയും വർധിപ്പിക്കും.

വേയ്‌സ് ആൻഡ് മീൻസ് പരിധിയിൽ മാറ്റം

സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന വേയ്‌സ് ആൻഡ് മീൻസ് വായ്പയുടെ പരിധി നിശ്ചയിക്കുന്ന രീതിയിലും മാറ്റം കൊണ്ടുവരണമെന്ന് സമിതി ശുപാർശ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. നിലവിൽ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ മൊത്തം ചെലവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് പരിധി നിശ്ചയിക്കുന്നത്. ഇതിന് പകരം മൊത്തം റവന്യൂ വരുമാനം അടിസ്ഥാനമാക്കിയാകണം പരിധി തീരുമാനിക്കേണ്ടതെന്നാണ് നിർദേശം.

റവന്യൂ വരുമാനം കണക്കാക്കുമ്പോൾ ലോട്ടറി വരുമാനം ഒഴിവാക്കണമെന്നും സമിതി വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. പുതിയ മാനദണ്ഡം കേരളത്തിന് ചെറിയ തോതിൽ ഗുണകരമാകുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. നിലവിലെ 2,308 കോടി രൂപയുടെ വേയ്‌സ് ആൻഡ് മീൻസ് പരിധി 2,503 കോടി രൂപയായി ഉയർത്താനാണ് ശുപാർശ. ഏകദേശം 8.5 ശതമാനത്തിന്റെ വർധന മാത്രമാണ് ഇതിലൂടെ ലഭിക്കുക.

വരുമാനം കുറഞ്ഞത് നിർണായകം

കേരളത്തിന്റെ റവന്യൂ വരുമാനത്തിലുണ്ടായ മാറ്റങ്ങളും പുതിയ പരിധി നിർദേശിക്കുമ്പോൾ സമിതി പരിഗണിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2022-23 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ റവന്യൂ വരുമാനം 1.32 ലക്ഷം കോടി രൂപയായിരുന്നു. എന്നാൽ 2024-25ൽ ഇത് 1.25 ലക്ഷം കോടി രൂപയായി കുറഞ്ഞു.

വരുമാനത്തിലെ ഈ ഇടിവ് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ദൈനംദിന സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകളിലും ട്രഷറി മാനേജ്മെന്റിലും സമ്മർദം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഘടകമാണ്. ചെലവുകൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനൊപ്പം സ്ഥിരമായ വരുമാന മാർഗങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും പുതിയ ആർബിഐ നിർദേശങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.

കേരള സർക്കാരിന് ആർബിഐയുമായുള്ള ധാരണപ്രകാരം ബാങ്കിൽ പ്രതിദിനം 1.66 കോടി രൂപയുടെ മിനിമം ബാലൻസ് നിലനിർത്തേണ്ടതുണ്ട്. ഈ തുക നിലനിർത്താൻ കഴിയാതെ വരുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് വിവിധ താൽക്കാലിക വായ്പാ സംവിധാനങ്ങളെ സംസ്ഥാനം ആശ്രയിക്കുന്നത്.

എസ്ഡിഎഫിന് ശേഷമാണ് ഡബ്ല്യുഎംഎ

മിനിമം ബാലൻസ് നിലനിർത്താൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ ആദ്യം കൺസോളിഡേറ്റഡ് സിങ്കിങ് ഫണ്ട്, ഗ്യാരന്റി റിഡംപ്ഷൻ ഫണ്ട് എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സ്പെഷ്യൽ ഡ്രോയിങ് ഫെസിലിറ്റി ഉപയോഗിക്കാം. നിലവിലെ മാനദണ്ഡപ്രകാരം കേരളത്തിന് പരമാവധി 3,362.9 കോടി രൂപ വരെ ഈ സൗകര്യം ലഭിക്കും.

എന്നാൽ ഈ തുകയും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ താൽക്കാലിക പണാവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ പര്യാപ്തമാകാത്ത ഘട്ടത്തിലാണ് വേയ്‌സ് ആൻഡ് മീൻസ് വായ്പയിലേക്ക് പോകേണ്ടിവരുന്നത്. നിലവിൽ കേരളത്തിന്റെ ഡബ്ല്യുഎംഎ പരിധി 2,308 കോടി രൂപയാണ്. പണഞെരുക്കം തുടർന്നാൽ ഇതിന് പിന്നാലെ കൂടുതൽ പലിശനിരക്കുള്ള ഓവർ ഡ്രാഫ്റ്റ് സംവിധാനത്തെ ആശ്രയിക്കേണ്ട സാഹചര്യവും ഉണ്ടാകും.

സിങ്കിങ് ഫണ്ടിൽ കൂടുതൽ ഇളവ്

സിങ്കിങ് ഫണ്ടിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന സ്പെഷ്യൽ ഡ്രോയിങ് ഫെസിലിറ്റിയിലും മാറ്റം വരുത്താൻ സമിതി ശുപാർശ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. നിലവിൽ സിങ്കിങ് ഫണ്ടിന്റെ 50 ശതമാനം വരെ എസ്ഡിഎഫായി ഉപയോഗിക്കാനാകുന്ന പരിധി 75 ശതമാനമാക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം.

എന്നാൽ കേരളത്തിന്റെ സിങ്കിങ് ഫണ്ടിന്റെ വലുപ്പം പരിമിതമായതിനാൽ ഈ ഇളവ് ലഭിച്ചാലും സംസ്ഥാനത്തിന് വലിയ അധിക സാമ്പത്തിക സഹായം ലഭിക്കണമെന്നില്ല. അതേസമയം, അടിയന്തര പണലഭ്യത ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് ലഭ്യമായ മാർഗങ്ങളിൽ ചെറിയ തോതിൽ കൂടുതൽ സൗകര്യം ഇതിലൂടെ ലഭിക്കും.

സാമ്പത്തിക മാനേജ്മെന്റിൽ സമ്മർദം

ഒ.ഡി.യിൽ തുടരാവുന്ന ദിവസങ്ങളുടെ പരിധി കുറയ്ക്കുന്നതും സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ വായ്പാ പരിധി കണക്കാക്കുന്ന രീതി മാറ്റുന്നതും ദൈനംദിന സാമ്പത്തിക മാനേജ്മെന്റിൽ കൂടുതൽ ജാഗ്രത ആവശ്യപ്പെടും. പ്രത്യേകിച്ച് വരുമാനവും ചെലവും തമ്മിൽ വലിയ അന്തരമുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ഇത്തരം നിയന്ത്രണങ്ങൾ കൂടുതൽ ബാധകമാകാം.

പെട്ടെന്നുണ്ടാകുന്ന പണലഭ്യതാ പ്രതിസന്ധികളെ നേരിടാൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന താൽക്കാലിക വായ്പാ സൗകര്യങ്ങൾ പരിമിതപ്പെടുന്നതോടെ ട്രഷറി പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ കൃത്യമായി ആസൂത്രണം ചെയ്യേണ്ടിവരും. വരുമാനത്തിന്റെ സമയബന്ധിതമായ സമാഹരണവും അനിവാര്യ ചെലവുകൾക്ക് മുൻഗണന നൽകുന്നതും പ്രധാനമാകും.

ആർബിഐ ഉപദേശക സമിതിയുടെ ശുപാർശകൾ നടപ്പാക്കുന്ന പക്ഷം കേരളം ഉൾപ്പെടെ താൽക്കാലിക വായ്പാ സംവിധാനങ്ങളെ കൂടുതലായി ആശ്രയിക്കുന്ന സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് പുതിയ സാമ്പത്തിക നിയന്ത്രണങ്ങളോട് പൊരുത്തപ്പെടേണ്ടിവരും. വായ്പാ പരിധിയിൽ കേരളത്തിന് നേരിയ വർധന ലഭിക്കുമെങ്കിലും ഒ.ഡി. ഉപയോഗത്തിനുള്ള ദിവസപരിധി കുറയുന്നത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പണലഭ്യതാ മാനേജ്മെന്റിൽ കൂടുതൽ സമ്മർദം സൃഷ്ടിക്കാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്.