ഐ.എസ്.ആർ.ഒ സ്പേഡെക്സ് ദൗത്യം: രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളും ഭൂമിയിൽ തിരിച്ചെത്തിച്ചു

തിരുവനന്തപുരം: ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ രംഗത്ത് നിർണായക നേട്ടവുമായി ഐ.എസ്.ആർ.ഒ. സ്പേഡെക്സ് ദൗത്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി വിക്ഷേപിച്ച രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളെയും 21 മാസത്തിനുശേഷം സുരക്ഷിതമായി ഭൂമിയിൽ തിരിച്ചെത്തിച്ചു.

 ബഹിരാകാശത്ത് ഉപഗ്രഹങ്ങളെ കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കുകയും വേർപെടുത്തുകയും ചെയ്ത പരീക്ഷണങ്ങൾക്കുശേഷമാണ് ഈ നടപടി.

 ഭാവിയിലെ ചന്ദ്രയാൻ 4, ബഹിരാകാശ നിലയ പദ്ധതികൾക്കുള്ള സാങ്കേതിക ശേഷി വികസിപ്പിക്കുന്നതിൽ ഈ നേട്ടം പ്രധാനമാണെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ.

സ്പേഡെക്സ് ദൗത്യത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം എന്ത്?

ബഹിരാകാശത്ത് രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളെ പരസ്പരം കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കുകയും പിന്നീട് വേർപെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന സാങ്കേതികവിദ്യ പരീക്ഷിക്കാനാണ് സ്പേഡെക്സ് ദൗത്യം നടപ്പാക്കിയത്. 

2024 ഡിസംബർ 30നാണ് ഉപഗ്രഹങ്ങൾ വിക്ഷേപിച്ചത്. ഭൂമിയിൽനിന്ന് ഏകദേശം 460 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ഭ്രമണപഥത്തിലായിരുന്നു ഇവയുടെ സഞ്ചാരം.

ദൗത്യത്തിനിടെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ പലതവണ കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കുകയും വേർപെടുത്തുകയും ചെയ്തു.

 ബംഗളൂരുവിലെ ഐ.എസ്.ആർ.ഒയുടെ ടെലിമെട്രി, ട്രാക്കിങ് ആൻഡ് കമാൻഡ് നെറ്റ്‌വർക്ക് സംവിധാനമായ ഇസ്ട്രാക്കിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലായിരുന്നു പരീക്ഷണങ്ങൾ.

രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളും തിരിച്ചെത്തിയത് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിൽ

റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം, ആദ്യ ഉപഗ്രഹം 12ന് രാത്രി 9.38ന് തെക്കൻ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയയുടെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് തിരിച്ചെത്തി. 

ഏഴ് മണിക്കൂറിനുശേഷം, 13ന് പുലർച്ചെ 4.35ന് രണ്ടാമത്തെ ഉപഗ്രഹവും ഓസ്ട്രേലിയയുടെ വടക്കുഭാഗത്ത് അൽട്രീഷ്യൻ ദ്വീപിനടുത്തുള്ള ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിൽ പതിച്ചു.

വിക്ഷേപിച്ച ഉപഗ്രഹങ്ങളെ ഭ്രമണപഥത്തിൽ നിയന്ത്രിച്ച് ദൗത്യത്തിന്റെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ ഭൂമിയിൽ തിരിച്ചെത്തിച്ചതും ഈ പരീക്ഷണത്തിന്റെ പ്രധാന സവിശേഷതയാണ്.

ഉപഗ്രഹ ഡോക്കിങ് പരീക്ഷണങ്ങൾ വിജയകരം

സ്പേഡെക്സ് ദൗത്യത്തിൽ നിർണായകമായ പല ഘട്ടങ്ങളും വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി.

• 2025 ജനുവരി 16ന് രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളെയും ബഹിരാകാശത്ത് വിജയകരമായി കൂട്ടിയോജിപ്പിച്ചു.
• മാർച്ച് 13ന് ഉപഗ്രഹങ്ങളെ വേർപെടുത്തി.
• ഏപ്രിൽ 20ന് വീണ്ടും കൂട്ടിയോജിപ്പിച്ചു.

കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കുമ്പോഴും വേർപെടുത്തുമ്പോഴും ഉപഗ്രഹങ്ങളുടെ ഗതിനിർണയ സംവിധാനങ്ങൾ, വൈദ്യുതി ബന്ധം, താപനിയന്ത്രണ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി പ്രവർത്തിച്ചതായി റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നു. ഭ്രമണപഥത്തിൽനിന്ന് നിയന്ത്രണം വിട്ട് മാറാതെ പരീക്ഷണങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കാനായതും നേട്ടമായി.

ചന്ദ്രയാൻ 4, ബഹിരാകാശ നിലയ പദ്ധതികൾക്ക് കരുത്ത്

ഭാവിയിലെ മനുഷ്യ ബഹിരാകാശ ദൗത്യങ്ങൾക്കും ചന്ദ്രനിൽനിന്ന് സാമ്പിളുകൾ ഭൂമിയിലെത്തിക്കാനുള്ള ചന്ദ്രയാൻ 4 പോലുള്ള പദ്ധതികൾക്കും ഉപഗ്രഹ ഡോക്കിങ് സാങ്കേതികവിദ്യ നിർണായകമാണ്. ബഹിരാകാശത്ത് വിവിധ പേടകങ്ങളെ കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കാനും നിയന്ത്രിക്കാനും കഴിയുന്നത് ദീർഘകാല ബഹിരാകാശ ദൗത്യങ്ങളുടെ സാധ്യത വർധിപ്പിക്കും.

ഉപഗ്രഹങ്ങളെ ബഹിരാകാശത്ത് നിയന്ത്രിച്ച് സുരക്ഷിതമായി തിരിച്ചെത്തിക്കാനുള്ള ശേഷി തെളിയിക്കുന്നതിലൂടെ ഇന്ത്യയുടെ ഭാവി ബഹിരാകാശ പദ്ധതികൾക്ക് കൂടുതൽ സാങ്കേതിക ആത്മവിശ്വാസം ലഭിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ.

English Summary:

ISRO has reportedly brought back both satellites launched for the SpaDeX mission after around 21 months in space. Launched on December 30, 2024, the satellites demonstrated docking and undocking capabilities several times in orbit. The mission’s