ഓൺലൈൻ ഷോപ്പിങ് വ്യാപകമായതോടെ രാജ്യത്ത് ഇ-കൊമേഴ്സ് ഇടപാടുകളുടെ എണ്ണവും ഗണ്യമായി വർധിച്ചിരിക്കുകയാണ്. വീടുകളിൽ ഇരുന്നുകൊണ്ട് വിലകൂടിയ ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ വിവിധ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ഓർഡർ ചെയ്യുന്നവരുടെ എണ്ണം ദിനംപ്രതി ഉയരുമ്പോൾ, ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഉപഭോക്താക്കൾ നേരിടുന്ന ഗുരുതരമായ പിഴവുകളും പരാതികളും ശ്രദ്ധേയമാകാറുണ്ട്. അത്തരത്തിലൊരു സംഭവത്തിൽ മുംബൈയിലെ ഒരു ഉപഭോക്താവിന് അനുകൂലമായി ശ്രദ്ധേയമായ വിധിയാണ് മുംബൈ അഡീഷണൽ ജില്ലാ ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര കമ്മീഷൻ പുറപ്പെടുവിച്ചത്. ഓർഡർ ചെയ്ത വിലകൂടിയ ഐഫോണിന് പകരം താടി വളരാനുള്ള എണ്ണ ലഭിച്ച സംഭവത്തിൽ ഫ്ലിപ്പ്കാർട്ടിനും ഉൽപ്പന്നം വിൽപ്പന നടത്തിയ കമ്പനിക്കും സാമ്പത്തിക ബാധ്യത ചുമത്തിക്കൊണ്ടാണ് കമ്മീഷന്റെ ഉത്തരവ്.
ഐഫോൺ ഓർഡർ ചെയ്ത ഉപഭോക്താവിനെ കാത്തിരുന്നത് അപ്രതീക്ഷിത അനുഭവം
മുംബൈയിലെ പൊവായി സ്വദേശിയായ ഉപഭോക്താവ് 2023 ഏപ്രിൽ 22-നാണ് ഫ്ലിപ്പ്കാർട്ട് പ്ലാറ്റ്ഫോം വഴി ഐഫോൺ 14 പ്രോയുടെ 128 ജിബി പതിപ്പ് വാങ്ങാൻ ഓർഡർ നൽകിയത്. ഏകദേശം 1,11,793 രൂപ വിലയുള്ള ഫോൺ നോ-കോസ്റ്റ് ഇഎംഐ സംവിധാനത്തിലൂടെയായിരുന്നു വാങ്ങിയത്. ഫോണിനൊപ്പം പ്രത്യേകം ഓർഡർ ചെയ്ത ചാർജറും മൊബൈൽ ഫോൺ കവറും കൃത്യമായി ലഭിച്ചു. എന്നാൽ പ്രധാന ഉൽപ്പന്നമായ ഐഫോൺ ഉൾക്കൊള്ളേണ്ട പാക്കറ്റ് തുറന്നപ്പോൾ ഉപഭോക്താവിനെ ഞെട്ടിച്ചത് അതിനുള്ളിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന എണ്ണക്കുപ്പിയായിരുന്നു. ഫോൺ പ്രതീക്ഷിച്ച സ്ഥാനത്ത് താടി വളരാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന എണ്ണ ലഭിച്ചതോടെ ഉപഭോക്താവിന് വലിയ സാമ്പത്തികവും മാനസികവുമായ ബുദ്ധിമുട്ടാണ് നേരിടേണ്ടി വന്നത്.
പരാതി നൽകിയിട്ടും പരിഹാരമില്ല; കോടതിയെ സമീപിക്കേണ്ടി വന്നു
സംഭവം ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ട ഉടൻ തന്നെ ഉപഭോക്താവ് ഫ്ലിപ്പ്കാർട്ടിന്റെ കസ്റ്റമർ കെയറുമായി ബന്ധപ്പെടുകയും ലഭിച്ച ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള തെളിവുകളും ആവശ്യമായ രേഖകളും സമർപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ പരാതി പരിശോധിച്ച് യുക്തമായ പരിഹാരം നൽകുന്നതിനുപകരം പരാതി അവസാനിപ്പിക്കുന്ന സമീപനമാണ് കമ്പനി സ്വീകരിച്ചതെന്നാണ് പരാതിയിൽ വ്യക്തമാക്കിയത്. പണം തിരികെ നൽകുകയോ പകരം ശരിയായ ഉൽപ്പന്നം എത്തിക്കുകയോ ചെയ്യാതെ പരാതി പരിഹരിച്ചതായി രേഖപ്പെടുത്തി കേസ് അവസാനിപ്പിച്ചതും ഉപഭോക്താവിനെ കൂടുതൽ പ്രതിസന്ധിയിലാക്കി. നിരവധി തവണ ബന്ധപ്പെട്ടിട്ടും യാതൊരു ഫലവും ലഭിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിലാണ് നിയമപരമായ മാർഗം സ്വീകരിക്കാൻ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചത്. തുടർന്ന് മുംബൈ അഡീഷണൽ ജില്ലാ ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര കമ്മീഷനെ സമീപിച്ചാണ് നീതി തേടിയത്.
More Read
ഉപഭോക്തൃ കോടതിയുടെ കർശന നിലപാട്
പരാതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രേഖകളും വാദങ്ങളും വിശദമായി പരിശോധിച്ച ശേഷമാണ് കമ്മീഷൻ വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. ഓൺലൈൻ വ്യാപാര സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഉപഭോക്താക്കളോട് വ്യക്തമായ ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ടെന്നും, പരാതി ലഭിച്ചാൽ അത് ഗൗരവത്തോടെ പരിശോധിക്കുകയും യുക്തമായ പരിഹാരം ഉറപ്പാക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അവരുടെ ബാധ്യതയാണെന്നും കമ്മീഷൻ നിരീക്ഷിച്ചു. ഉപഭോക്താവിന്റെ പരാതി യാതൊരു പരിഹാരവും നൽകാതെ ക്ലോസ് ചെയ്ത നടപടി സേവനത്തിലെ വീഴ്ചയുടെയും അന്യായമായ വ്യാപാര രീതിയുടെയും ഉദാഹരണമാണെന്നും കമ്മീഷൻ വിലയിരുത്തി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഫ്ലിപ്പ്കാർട്ടും ഉൽപ്പന്നം വിറ്റ ഇന്റർനാഷണൽ വാല്യൂ റീട്ടെയിൽ പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡും ചേർന്ന് ഫോണിന്റെ വിലയായ 1,11,793 രൂപ പലിശ സഹിതം തിരികെ നൽകണമെന്നും, നഷ്ടപരിഹാരവും കേസിന്റെ ചെലവും ഉൾപ്പെടെ 70,000 രൂപ അധികമായി നൽകണമെന്നും ഉത്തരവിട്ടു. ഈ തുക 45 ദിവസത്തിനകം നൽകണമെന്നും കമ്മീഷൻ നിർദേശിച്ചു.
ആപ്പിളിനെതിരെ പരാതി തള്ളി; ഉപഭോക്തൃ അവകാശങ്ങൾക്ക് ശക്തമായ സന്ദേശം
More Read
കേസിൽ ആപ്പിൾ കമ്പനിക്കെതിരെയും പരാതി ഉന്നയിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും, ഉൽപ്പന്നം പാക്ക് ചെയ്യുന്നതിലോ ഉപഭോക്താവിലേക്ക് അയക്കുന്നതിലോ നിർമ്മാതാക്കളായ ആപ്പിളിന് നേരിട്ടുള്ള പങ്കില്ലെന്ന് കമ്മീഷൻ വിലയിരുത്തി. അതിനാൽ ആപ്പിളിനെതിരായ പരാതി തള്ളുകയും ഉത്തരവാദിത്തം ഫ്ലിപ്പ്കാർട്ടിനും വിൽപ്പനക്കാരനും മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഈ വിധി ഓൺലൈൻ വ്യാപാര സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് ഉപഭോക്തൃപരാതികൾ അവഗണിക്കാനോ യഥാർത്ഥ അന്വേഷണം നടത്താതെ അവസാനിപ്പിക്കാനോ കഴിയില്ലെന്ന ശക്തമായ നിയമസന്ദേശമാണ് നൽകുന്നത്. ഡിജിറ്റൽ വ്യാപാരം വളരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഉപഭോക്തൃ വിശ്വാസം നിലനിർത്താൻ കാര്യക്ഷമമായ പരാതിപരിഹാര സംവിധാനം നിർണായകമാണെന്നും ഇത്തരം വിധികൾ ഓർമ്മപ്പെടുത്തുന്നു. തെറ്റായ ഉൽപ്പന്നം ലഭിക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് നിയമപരമായി നീതി തേടാനും നഷ്ടപരിഹാരം ആവശ്യപ്പെടാനും അവകാശമുണ്ടെന്നതും ഈ കേസിലൂടെ വീണ്ടും വ്യക്തമാകുന്നു.
